Ceza infaz kurumlarında hijyenin sağlanması, hem bireysel sağlığın korunması hem de koğuş düzeninin sürdürülebilirliği açısından büyük önem taşır. Yakınları cezaevinde bulunan kişilerin en sık yanıt aradığı konulardan biri de “Cezaevine dışarıdan şampuan veya sabun gönderilebilir mi?”, “Tırnak makası ya da tıraş bıçağı kullanımına izin veriliyor mu?” ve “Hangi kişisel bakım ürünleri serbest?” sorularıdır.
Adalet Bakanlığı tarafından yayımlanan Ceza İnfaz Kurumlarında Bulundurulabilecek Eşya ve Maddeler Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca, cezaevinde temizlik ve kişisel bakım malzemelerine dair uygulanan kuralları detaylarıyla derledik.
1. Cezaevinde Bulundurulabilecek Temizlik ve Kişisel Bakım Ürünleri
Yönetmeliğin 13. maddesi uyarınca, hükümlü ve tutukluların koğuş, oda ve eklentilerinde kişisel ve çevresel temizliklerini sağlayabilmeleri amacıyla belirli eşyaları bulundurmalarına izin verilir. Bu eşyaların temel şartı kurum kantininden temin edilmiş olmasıdır.
Koğuşta bulundurulmasına izin verilen kişisel bakım ve temizlik malzemeleri şunlardır:
- Kişisel Bakım: Tarak, saç fırçası, sabun, şampuan, krem, parfüm ve saç boyası.
- Ağız ve Vücut Hijyeni: Diş fırçası, diş macunu ve kese.
- Tıraş ve Kişisel Hijyen Gereçleri: Tıraş sabunu, plastik saplı tıraş bıçağı ve çakısı bulunmayan tırnak makası.
- Çamaşır ve Koğuş Düzen Malzemeleri: En fazla 5 adet plastik elbise askısı, çamaşır mandalı, idarece uygun görülen uzunlukta çamaşır ipi ve günlük yaşamda kullanılan plastik eşyalar.
2. İzin Verilen Eşyalar ve Kullanım Standartları Tablosu
Güvenlik riski oluşturmaması adına kuruma kabul edilen malzemelerde belirli kriterler ve miktar sınırlamaları uygulanmaktadır:
|
Malzeme / Eşya Türü
|
İzin Verilen Miktar / Özellik
|
Temin ve Kullanım Şartı
|
|---|---|---|
|
Tırnak Makası
|
1 Adet (Çakısız)
|
Üzerinde törpü, küçük bıçak eklentisi bulunmayan sade model
|
|
Tıraş Bıçağı
|
Plastik Saplı
|
Tek parça, kesici ucu çıkarılamayan kullan-at modeller
|
|
Elbise Askısı
|
En fazla 5 Adet
|
Kesinlikle plastik malzemeden üretilmiş olma şartı
|
|
Çamaşır İpi ve Mandalı
|
İdarenin uygun gördüğü uzunlukta
|
Kurum güvenliğini tehlikeye düşürmeyecek standartta
|
|
Makyaj Malzemeleri
|
Kantin stokları dahilinde
|
Yalnızca kadın hükümlü ve tutuklular için kantin aracılığıyla
|
3. Dışarıdan Şampuan, Sabun veya Temizlik Ürünü Gönderilebilir mi?
Hükümlü ve tutuklu yakınlarının en sık yaptığı hatalardan biri, ziyaretlerde ya da kargo yoluyla dışarıdan marka şampuan, sabun, krem veya parfüm gibi ürünler getirmeye çalışmaktır.
Güvenlik ve denetim standartları gereği dışarıdan paketli veya açık kişisel bakım malzemesi kabul edilmez. Tüm temizlik ve kişisel bakım malzemeleri, kurum içerisinde yer alan kantinden sipariş edilerek temin edilir. Ailelerin bu ihtiyaçlar için hükümlünün kurumdaki emanet para hesabına bakiye yatırması gerekmektedir.
4. Tırnak Makası ve Tıraş Bıçağında Güvenlik Sınırlamaları
Kesici ve delici aletlerin koğuş ortamında güvenlik riski yaratmaması adına yönetmelikte özel kısıtlamalar getirilmiştir:
- Çakısız Tırnak Makası: Evlerde kullanılan bazı tırnak makaslarının üzerinde yer alan törpü veya küçük çakı aparatları güvenlik gerekçesiyle kesinlikle yasaktır. Yalnızca sade, eklentisiz tırnak makaslarına izin verilir.
- Plastik Saplı Tıraş Bıçağı: Geleneksel yaprak jiletler veya metal aksamlı tıraş makineleri koğuşa kabul edilmez. Yalnızca tek parça halinde satılan plastik saplı kullan-at tıraş bıçakları kullanılabilir.
5. Çamaşır Yıkama, Kurutma ve Banyo Sıcak Su İmkânları
Kişisel kıyafetlerin temizliği ve banyo gereksinimleri için yönetmelikte sağlanan imkânlar şu şekildedir:
- Çamaşır Kurutma: Giysilerin kuruması için odalarda 5 adet plastik askı, çamaşır mandalı ve idare tarafından onaylanan uzunlukta çamaşır ipi bulundurulabilir.
- Çamaşır ve Kurutma Makinesi İstisnası: Çocuk ve kadın hükümlülerin bulunduğu odalarda idarenin uygun görmesi halinde çamaşır makinesi ve kurutma makinesi bulundurulmasına izin verilebilir.
- Sıcak Su ve Banyo Düzeni: Merkezi sıcak su sistemi kurulmamış ceza infaz kurumlarında, banyo ve temizlik ihtiyaçlarının karşılanabilmesi amacıyla idare tarafından koğuş/oda dışında yeterli miktarda tüp gaz bulundurulur.
6. Kadın Hükümlüler İçin Özel Bakım ve Makyaj Hakları
Yönetmeliğin ilgili hükümleri çerçevesinde, kadın hükümlü ve tutukluların kişisel bakımlarına yönelik ek imkânlar tanınmıştır. Kadın hükümlüler, kurum kantininden satın almaları şartıyla makyaj malzemelerini, saç boyalarını ve kişisel bakım kremlerini odalarında bulundurma hakkına sahiptir.
7. Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Cezaevine dışarıdan marka şampuan veya parfüm sokulabilir mi?
Hayır. Markası veya ambalajı ne olursa olsun dışarıdan getirilen ya da kargoyla gönderilen kozmetik ve temizlik ürünleri kuruma kabul edilmez. Ürünler kantin listesinden temin edilir.
2. Cezaevinde saç boyatmak veya saç boyası bulundurmak serbest mi?
Evet. Kantinden temin edilmek koşuluyla kişisel bakım kapsamında saç boyası bulundurulmasına ve kullanılmasına izin verilmektedir.
3. Koğuşta çamaşır deterjanı ve temizlik maddesi bulundurulabilir mi?
Evet. Kişisel ve çevresel temizlik için gerekli olan deterjan, yüzey temizleyici ve hijyen malzemeleri kantin stokları dahilinde sipariş verilerek koğuşta kullanılabilir.