Ceza infaz kurumlarında bulunan kişilerin temel ihtiyaçlarının karşılanması, hem koğuş düzeninin sağlanması hem de kurum güvenliğinin korunması açısından katı kurallara tabidir. Yakınları cezaevinde bulunan kişilerin en çok merak ettiği konulardan biri de “Koğuşta yemek nasıl yenir?”, “Hangi mutfak eşyalarına izin verilir?” ve “Çay veya yemek pişirmek mümkün müdür?” sorularıdır.
Adalet Bakanlığı’nın Ceza İnfaz Kurumlarında Bulundurulabilecek Eşya ve Maddeler Hakkında Yönetmeliği uyarınca, cezaevlerindeki mutfak araç gereçleri ve gıda kullanımına dair tüm merak edilenleri yanıtladık.
1. Koğuşta Hangi Mutfak Araç ve Gereçleri Bulundurulabilir?
Kurum güvenliğini ve kişisel emniyeti tehlikeye düşürmemek adına kesici, delici ve ağır metal eşyaların koğuşlara sokulması yasaktır. Ancak günlük beslenme ihtiyacını karşılamak üzere her hükümlü ve tutuklu için kantinden temin edilmek şartıyla belirlenen mutfak malzemelerine izin verilir:
- Bıçak: Her hükümlü için uç kısmı kesinlikle sivri olmayan ve boyu 10 santimetreyi geçmeyen 1 adet bıçak.
- Çatal ve Kaşık: Güvenlik riski oluşturmaması için plastik veya yumuşak metalden üretilmiş çatal, yemek kaşığı ve çay kaşığı.
- Yemek Tabağı: 0.50 mm kalınlığında 2 adet metal yemek tabağı.
- Bardaklar: 2 adet cam su bardağı ile 2 adet cam çay bardağı ve tabağı.
⚠️ Önemli Not: Dışarıdan veya ziyaret sırasında cam, seramik ya da porselen eşya teslim edilmesi mümkün değildir. Mutfak gereçlerinin tamamı kurum kantini aracılığıyla temin edilmektedir.
2. Koğuşta Yemek Pişirmek Serbest mi? (Ocak ve Tüp Kuralları)
Ceza infaz kurumunun yapısına ve mutfak düzenine göre yemek pişirme kuralları ikiye ayrılır:
Mutfak Teşkilatı Bulunan Kurumlarda
Yemekler kurumun ana mutfağında hazırlanarak koğuşlara dağıtılır. Bu tür kurumlarda hükümlüler, kantinden satın aldıkları meyve, sebze ve hazır gıda maddelerini odalarında bulundurabilirler.
Mutfak Teşkilatı Bulunmayan Kurumlarda
Kurumda yemek yapacak bir alanın bulunmaması halinde; idare tarafından verilen gıda maddeleri ve pişirme malzemeleri koğuşta yeteri kadar bulundurulabilir.
- Tüp Kullanımı: Pişirmede kullanılan tüp gibi yanıcı ve parlayıcı maddeler, yemek pişirme işlemi biter bitmez güvenlik amacıyla koğuş dışına alınarak idarenin kontrolündeki bölüme götürülür.
- Elektrikli / Gazlı Ocak: Kurumun fiziki imkânları uygunsa oda içerisinde elektrikli ocak kullanımına izin verilebilir. Standartlara uygun bağlantı sağlanması şartıyla tüpün oda dışında, ocağın ise oda içinde bulunduğu sistemlere de izin verilebilmektedir.
3. Buzdolabı ve Su Isıtıcısı (Kettle) İzni Var mı?
Sıcak içecek hazırlamak ve gıdaları muhafaza etmek için koğuşlarda elektrikli eşya bulundurulmasına belirli şartlarla izin verilmektedir:
- Elektrikli Su Isıtıcısı (Kettle): Kurum idaresinin uygun göreceği sayıda ve elektrik tesisatının kapasitesine göre kantinden temin edilen su ısıtıcıları odalarda kullanılabilir.
- Buzdolabı: Odalarda kantinden temin edilen buzdolabı bulundurulabilir. Oda sistemine geçmemiş koğuşlarda ise koğuş mevcudu ve fiziki koşullar dikkate alınarak en fazla 2 adet buzdolabına izin verilebilir.
4. Annesinin Yanında Kalan Bebekler ve Çocuklar İçin Mutfak İmkânları
Ceza infaz kurumunda annesinin yanında kalan 0-6 yaş arası çocuklar ile süt emziren annelerin ihtiyaçları yönetmelikte özel olarak korunmuştur:
- Bebeklerin ve çocukların gelişimi için hekim veya idare tarafından gerekli görülen gıda maddeleri kurum tarafından sağlanır.
- Biberon, süt pompası, mama ısıtıcısı ve mama sandalyesi gibi yeme-içmede kullanılan tüm araç ve gereçlerin odada bulundurulmasına izin verilir ve bu malzemeler doğrudan kurum bütçesinden karşılanır.
5. Dışarıdan Yemek veya Taze Gıda Gönderilebilir mi?
En çok karşılaşılan yanlış anlaşılmalardan biri, ziyaretçilerin evden yemek veya taze meyve-sebze getirebileceği düşüncesidir. Yönetmelik gereği dışarıdan tencere yemeği, ev yapımı gıda veya paketli hazır yiyecek kabul edilmez. Taze sebze, meyve ve paketli atıştırmalıkların tamamı kurum kantininden sipariş edilmektedir.